ئەدەب و هونەر

من بە پێوە دەمرم

دیار سۆفی

دەنگی کورد 

شیعری من بە پێوە دەمرد لە نوسینی شاعیر دیار سۆفی خاوەنی خەڵاتی سێیەمی ٢١هەمین فیستیڤاڵی گەلاوێژە، دەنگی کورد لە چوارچێوەی زنجیرەیەکدا هەموو بەرهەمەکانی براوەی خەڵاتی ٢١هەمین فیستیڤاڵی گەلاوێژ بڵاودەکاتەوە:

 

من بە پێوە دەمرم

ژیان قەرەباڵغترین چۆڵەوانیە
مرۆڤ بوونەوەرێکە لەودیوی ژیانەوە
تۆ بەبێدەنگیەکانتەوە جوانی
نەهێڵی چاڵاییەکانی ناخت پڕکەنەوە لەقسە
نەهێڵی کەس بتباتەوە سەر خۆی
نەهێڵی ڕەنگت بچێتەوە سەر ئەویتر
هەمیشە بەرەو دواوە پیاسە بکە
بۆ غەمەکانت پێبکەنە
فرمێسک بۆگریان بڕێژە
بچۆرەوە سەر ئەویتری خۆت
بەکۆڵانەکانی غەریبی خۆتدا ڕۆبچۆ
لەدەرگای تەنهاییەکانت بدەو
گۆرانی بۆ بێدەنگیەکانت بێژە
 
ئاوایە ژیان …
هەرکەویستت بگەیتە لووتکە
پاشقولێکت لێگردەکات و 
غلۆرت دەکاتەوە ئەودیوی سەرەتا
مەهێڵە کەس لەخۆتت بسێنێ
مەهێڵە دەستی ژیان ببێ بەچەتری ئەبەدیت
هەیە بەدووربین بۆ ژیان دەگەڕێت کەچی،
من هەموو ڕۆژێک لەسەرکار
لەپیاڵەیەک چادا جێی دەهێڵم
 
ژیان ئاڵۆزترین سادەییە…
تۆ نابینی دار لەترسی با چۆن دێتە سەما؟
ئاو لەبەرزایی زەندەقی دەچێت و مل شۆڕ دەکات
باران لەسەرما ڕادەکات
ڕەنگی سپی هەڵدەگەڕێ و دەبێ بە کلوبەفری ورد!
 
وتم یان هیچ نیە چاوەڕوانی بین
یان تێربووین لە چاوەڕوانی
دایکم وتی"هەمیشە چاوەڕوانی شتێک بیت باشە، بۆ ئەوەی نەخۆش نەکەویت"
بۆئەوە نەهاتین بژین
ناچاریان کردین
هەموومان بەرهەمی شەهوەتی ئادەمین
کۆتایی گشت عیشقێک، سێکسە !
هەموو ڕۆژێ ژیان لەودیوی پەنجەرەکەمەوە سەرەتاتکێم لەتەکدا دەکات
ئاوایە ژیان…
هەرکەسێک بەدوایدا ڕاکات قەت بۆی ناگیرێت
هەموومان قەلەڕەشێکین 
قیڕەقیڕمان دەگاتە گوێچکەی خودا
تۆ هەرکەسێک بیت، دەبێ شەقێک لەزەوی هەڵدەیت و 
فڕێیدەیتە پشتی مەریخەوە
زەوی خەریکە بۆگەن دەبێت
دەترسم ڕۆژێک لەتاو بۆگەنی زەوی 
ئەستێرەکان بکەونە خوارەوەو
با نەتوانێت بخزێتە نێو کراسی ژنانەی زەویەوە
باران فرمێسکی خودایە بۆلێوی وشکی زەوی
ئیدی بۆ بەسەیوانەکانمان خودا بتۆرێنین
 
ئێوارانێک دەستم بۆ مەمکی مانگ درێژکرد
شەو پەنجەی چزاندم
بەیانیەک ویستم تاریکی ماچکەم
کەڵەشێر قوقاندی و
خۆر کەوتە تەماشا کردنم
 
ئێرە بۆ ژیان ناشێت
ژیان لە جێگایەکی ترە
ئێمە تەنها بۆمان هەیە لەپەنجەرەوە تەماشای ژیان بکەین
خودا لەدەرەوەی ژیانە
خودابۆیە تەنهایی هەڵبژارد 
حەزی لەدرۆی سیاسیەکان نەبوو
 
ژیان چاڵاییەکە تا ئەمرین پڕ نابێتەوە
لە مامۆستای جوگرافیام پرسی
ژیان لە ئێمەدایە یان ئێمە لە ژیانداین؟
وتی ژیان جوگرافیا نیە!
ئیشی ئایندە غیرە کردنە لە ڕابردوو
هەموومان ئێستایەکمان هەیە
تاکو سوڵحی ڕابردوو ئایندەی پێبکەین
هەر ڕۆژەو خانەیەک لەژیان بەقەڵەم ڕەنگ دەکەین
تا تەمەن مرەکەبی لێدەبڕێت
 
ئەمەوێ بڕۆم، هێندە دوور
دەستی بەیانیش پێم نەگات
چی دەبێت، با ژیان بۆ من بگەڕێت
با ئەو عەوداڵی ماچێکی لێوی وشکم بێت
گەر حەوا نەزۆکبایە
ئێمە لە ژنی دووەمی ئادەم بووین
یانی ژیان جۆرێکی تر دەبوو
 
من گشت ڕۆژێک وەک دوێنێ دەژیم
هەستان لە خەو ـ ئیش ـ خەوتن
چ هاوکێشەیەکی سانایە ژیان
زۆر عەسران من و دایکم 
ڕۆژەکان وەک گوێز دەشکێنین
پووچ دەبێت
 
کەس ناتوانێت ژیان تا کۆتایی ببات
کەس ناتوانێ ماچ لەژیان بدزێت
کەس ناتوانێت ژیان فریو بدات
کەس ناتوانێت ژیان بتلیقێنێت بەخۆیەوە
‌ژیان سێوێکە پێویستە بە توێکڵەوە گازی لێبگرین(۱)
هەندێکەس ئیشیان لیخنکردنی ژیانە
هەندێکیتر کاڵکردنەوەی
هەموومان شەو و ڕۆژێکمان بیست و چوار کاتژمێر نیە
کات لەسەر میلی خەیاڵ دەکشێت
 
بەکۆڵانە تەنگەکای وجودی خۆمدا دەچمەوە نێو قۆزاغەی داخراوم
شان لەشانی کەس نادەم 
خۆمی یەکەم نەبێت
من فریوی ژیانم خوارد
خۆم دایە دەم شەپۆلی بێ ئاگایمەوە
فریوم خوارد کاتێک دەستم لە گەردنی حەزێکم گیر کردبوو
هاواری دەگەشتە گوێچکەی خودا
خۆم دەتەکێنم لە ژیان
تۆزی ئەو بوونەوەرانە لەخۆم دەکەمەوە پێی یەژن مرۆڤ
من تەنها برینەکانم بەسە
چوون ژیان بەجۆرێک برین دەخوڵقێنێت
بەدەستی مردن نەبێت پاک نابێتەوە
لێمگەڕێن با بەپێوە بمرم
با بەپێوە خەتمی مردن بکەم
بە پێوە بگەڕێمەوە لای خودا
 
کەلوێرەکان کڵۆم مەدەن
مردن لە پەنجەرەکانەوە دێت(۲)
مردن نەبایە خودا بێتاقەت دەبوو
مردن نەبا ساڵ نەدەژمێردرا
لافیتە نوسەکان سکاڵایان دەبردە لای خودا
گۆڕ هەڵکەنەکان لە مەراقدا دەمردن
کێ دەڵێت مردن ڕەنگی نیە؟
تۆ لە خۆڵە مێش بپرسە
گوڵ چۆن کوژرا و
ڕەنگ چۆن سووتا و
ئاو چۆن خنکا(۳)
لە کوانووی هەژارێک بپرسە
دوعا چۆن مرد
دەستی کراوەی گەدایەک چۆن هیلاک بوو
ئەوجا مردن لە پەلکە زێڕینەی ئاشووبدا دێتە سەما
 
من بەپێوە دەمرم
بە پێوە سەفەری دوا شەوی ژیان دەکەم
بە پێوە تابلۆی مردنی ماچ دەکێشم
بهێڵن بە پێوە بمرم
بە پێوە ئومێد لە خاچدەم
با مردنێکی تازە بمرم، بەجۆرێک
عیساش نەتوانێت ڕۆح بتکێنێتەوە گیانم
بهێڵن لە مردندا بژیم
لە جوگرافیای مردندا
کێڵگەی ئومێدم تا کەناری گۆڕ بەرم
پیربوون پڕ بوونی کاسەی ژیانە بە دەستی خودا
مردن جۆرێکیترە لە تازە بوونەوە
جۆرێکیترە لە سەرەتا.
هەموومان مردنێک دەمان خوات
مردنێک وەک مۆرانە قەپاڵ لە ڕۆژەکانمان دەگرێت
 
مردن خودایەکی ترە
گۆڕهەڵکەنەکان پەیامبەرین
بەشۆردن ژیان پاک نابێتەوە
چەندی تەڕ بکەیت ژەهراوی تر دەبێت
کە مردن نەبێت
چەمکی ژیان لە فەرهەنگدا تەڵاق دەدرێت
خودا بۆیە نامرێت نەژیاوە
ئیزرائیل وێنە کێشێکی دەست ڕەنگینی مردنە
من مردنم ئەزمونکردووە
لە ئیبلیسەوە فێری لە خشتە بردنی مردن بووم
گوێم لە شکانی بەرد بووە 
حەوت ڕۆح تێیدا ئەنفال کراوە
لە هەر کوێبم
ئەوە منم، لە مردندا زیندوو دەبمەوە
لە مردندا قاقا بە ئیبلیس لێدەدەم
بەڵێ منم، لە مردندا هیلاکیم دەشکێت
ژەهری ژیانم لێدەتکێت
 
شیوەن ئاهەنگی مارە کردنی مردووە لە زەوی
تابووت قایقی گواستنەوەی بووکە
بۆ دوورگەی گۆڕ، بۆ شەوی مردن
 
ڕۆژێک مردن بە هەمووماندا دەتلیقێتەوە
ڕۆژێک هەموومان کاویژی مردن لە ئینتەلای ژیاندا دەکەین
مەڵێن بۆ باسی خودا دەکەیت
مردن نەبا.. خودا نیشتەجێی زەوی دەبوو
ئەوە دەستی مردنە دەگاتە دڵی ئاو
کفنی شیوەن دەچنێت
ماچ بەرد باران دەکات
ئیزرائیل دوو گیان بێت
بێزوو بە مردنەوە دەکات
نامەوێ مردن بمخاتە قەفەزی تەسلیم بوونەوە
بهێڵن هێمن سنوری مردن ببەزێنم
تا لەزەت لە دوا خاڵی ژیان ببینم
تا میوەی کاڵی ئومێد بە توێکڵەوە گاز لێبگرم
 
مردن کاڵایەکی بازرگانی بایە
هەژارەکان لە بێ مردنیدا دەمردن
کەپیتاڵیزم ئیزرائیلی سەدەی نوێیە
هێواش دەمان مژێت
 
مردن تابلۆیە، گۆڕستان نمایشگا
گۆڕ هەڵکەن ڕەنگ ڕێژکەر
مردووەکان پەینی زەوین
حەوا کارگەی بەرهەم هێنانە
ئیبلیس زانی ئادەم پیاوێکی کەپیتاڵیستە
بۆیە شۆڕشی کرد.

 

باوکم هەرکات بە گۆڕستانەکەدا عبور دەکات
سڵاو لە مردووەکان دەکات
ـ باوکە مردووەکان دەبیستن؟
ـ کوڕم ئەوان شەهیدن مردوو نا!
ـ لەژێر لێوەوە "شەهیدیش مردووە "
 
شتێک هەیە لێتان ناشارمەوە
ئیزرائیل گۆشتخۆر ترین بوونەوەرە
 
گەر بە پێوە نەمرم
حەز لە مردنێکی تر دەکەم
تا ئەبەد لە خوا خۆشنابم
وتم : دایکە لە خەوما مردووم.
وتی " خەو فیلمێکی ڕەش و سپیە. مردن ڕەنگێکیترە"
کات ژمێری دیوارەکە لە تەمەنم دەخوات
کات لەسەرخۆی هەنگاو دەنێت و
برینی گەورە درووست دەکات
 
ئەزانی مردن نەبا
دووکەس و ئەستێرەیەکمان بەردەکەوت
ئەوکاتە نهێنیمان دەبوو بە دوو
چ نیعمەتێکی گەورەیە مردن
ئەمان باتەوە ئەودیوی سەرەتا
مردن نەبا
ئێمە یەکتریمان دەکوشت
یەکتریمان دەگەڕاندەوە سکی حەوا
مردن دوا پەناگەی ئێمەیە
کاتێک ژیان دەستی دەگاتە قوڵایی برینمان
زیاتر پیشان بدە

بابەتی پەیوەندیدار

وەڵامێک بنووسە

پۆستی ئەلکترۆنیکەت بڵاو ناکرێتەوە . خانە پێویستەکان دەستنیشانکراون بە *